Čałaviek 2004 hoda ŭ Biełarusi — Žanna Litvina

Žanna Litvina

Tolki za hety hod u Biełarusi byŭ spynieny vychad 19 niezaležnych haziet. 11 ź ich — niepasredna pierad referendumam. Miž tym dziaržaŭnyja ŚMI paśpiachova viarnulisia ŭ siropny stan 1985 hoda: mnoha vady, mnoha cukru i nul alternatyŭnaj dumki. Tamu Biełaruskaja asacyjacyja žurnalistaŭ, što adčajna zmahajecca za vyžyvańnie niezaležnych ŚMI, siońnia pieratvaryłasia ŭ sapraŭdnaje Ministerstva infarmacyi, jakoje słužyć svabodzie słova. A jaho ministarka (słova «ministar» na łacinie, darečy, pieršapačatkova aznačała «słužyciel») — Žanna Litvina.

Pry kancy hoda BAŽ atrymaŭ pačesnuju premiju imia Andreja Sacharava «Za svabodu dumki» ad Jeŭraparłamienta, i staršynia kantynientalnaha parłamientu pramaŭlaŭ z trybuny pa-biełarusku. Ad BAŽ, zachavańnia svabody słova ciapier zaležyć zdolnaść biełaruskaj cyvilizacyi da samazachavańnia. Pyšna hučyć, ale tak i jość.

Uradoviec hoda: Siarhiej Sidorski

Palityk hoda: Michaił Marynič

Spartsmien hoda: Julija Nieściarenka

Kulturnyja dziejačy hoda: Valer Bułhakaŭ i Andrej Kudzinienka

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2005 hoda ŭ Biełarusi — Alaksandr Milinkievič

Alaksandr Milinkievič - čałaviek 2005 hoda

Vyklik hoda kinuŭ Alaksandar Milinkievič. Absalutna nieviadomy try miesiacy tamu, siońnia jon — uvasableńnie vykliku, jaki niezaležnaje hramadstva kinuła dyktatury. Milinkievič ryzykuje dziela pryncypaŭ, darahich kožnamu svabodnamu biełarusu. Jon dziejničaje ŭ situacyi, u jakoj inšyja atrasajuć ruki.

Spartsmien hoda: Ivan Cichan

Novaja chvala biełaruskaha roku: «Tavaryš Maŭzier», «Hluki», «IQ-48», Rusia, «Tarpač»

Mastak hoda: Artur Klinaŭ

Režysior hodp: Mikałaj Pinihin

Fiłosaf hoda: Piotra Rudkoŭski

Navukoviec hoda: Mikoła Kacuk

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2006 hoda ŭ Biełarusi — čałaviek Płoščy

Płošča 2007

Čałaviekam hoda sioleta staŭ kožny hramadzianin, jaki mieŭ volu vyjści na Płošču ŭ sakaviku. Manifiestanty padtrymlivali nie niejkaha kankretnaha kandydata. Jany adstojvali ŭłasnaje prava na palityčnyja pierakanańni i kanstytucyjnaje prava narodu być krynicaj ułady. Čałaviek hoda — heta i chłopiec Iljin, jaki sprabavaŭ pranieści ŭ namiotavy haradok bijatualet i byŭ za heta da straty prytomnaści źbity amonaŭcami. I toj nieviadomy, jaki 19 sakavika ŭźlez ź bieł-čyrvona-biełym ściaham na dach aŭtobusa numar 100. I toj, chto, abviazaŭšysia sasiskami, sprabavaŭ prarvacca da manifiestantaŭ i siadzieŭ za heta na Akreścina.

«Naša Niva» hanarycca, što na Płoščy ŭvieś čas stajali i našy supracoŭniki. Hazieta infarmavała pra tyja padziei i analizavała ich vyčarpalna, a hałoŭny redaktar pieradaŭ svoj repartaž u numar z turmy na Akreścina. «NN» płaciła za svaju pazicyju zabaronaj na raspaŭsiud, paśla na raźmiaščeńnie ŭ Miensku. Hetaha hoda z historyi «NN» i z historyi Biełarusi nie ścierci nijakim paklopnikam. Hazieta praciahvaje vychodzić dziakujučy voli svaich čytačoŭ.

Hieroj hoda: Źmicier Daškievič

Tandem hoda: Milinkievič i Kazulin

Uciakač hoda: Mikałaj Aŭtuchovič

Sychod hoda: Janka Bryl

Znak hoda: Vyłučeńnie Alesia Bialackaha na Nobeleŭskuju premiju miru

PADRABIAŹNIEJ

2007 — «Maładafrontaviec»

Małady front

2007 hod adznačyŭsia biesprecedentnym ciskam na siabroŭ niezarehistravanaha «Maładoha frontu». Jon pačaŭsia aryštam Źmitra Chviedaruka i Aleha Korbana, jakich źmiaścili na niekalki dzion u śledčy izalatar KDB — «Amierykanku».

Paśla byŭ «Praces piaci», kali na łavie padsudnych za ŭdzieł u niezarehistravanaj arhanizacyi adnačasova akazalisia Źmicier Chviedaruk, Barys Harecki, Aleh Korban, Alaksiej Janušeŭski i Nasta Pałažanka, apošniaja na toj momant była jašče niepaŭnaletniaj. Sud prypaŭ na pieryjad «libieralizacyi» paśla sustrečy Natalli Piatkievič z pamočnikam dziaržsakratara ZŠA Devidam Kramieram (za čas paśla toj sustrečy jon paśpieŭ stać samym maładym u najnoŭšaj historyi namieśnikam dziaržsakratara), tamu maładzionaŭ tolki aštrafavali.

Vosieńniu sudy nad aktyvistami pradoŭžylisia ŭ rehijonach: u Salihorsku było vyniesiena papiaredžańnie Ivanu Šyłu, u Baranavičach aštrafavali Jarasłava Hryščeniu, a ŭ Niaśvižy — krochkuju Nastu Azarku, pavodle ŭsio taho ž sumnaviadomaha 193-ha artykuła Kryminalnaha kodeksu.

Novyja kryminalnyja spravy byli zaviedzienyja suprać Źmitra Daškieviča i Artura Fińkieviča, jakija ŭžo adbyvali źniavoleńnie ŭ turmie i na «chimii». Dać novy termin Daškieviču za ŭchileńnie ad dačy pakazańniaŭ nie navažylisia. Zatoje Artura za parušeńnie ŭnutranaha paradku kamiendatury pakarali pa poŭnaj — paŭtara hoda turmy.

Narešcie, Źmitra Chviedaruka, adrazu paśla jahonaha vizitu ŭ Vašynhton i sustrečy tam z Džordžam Bušam, u časie akcyi suprać sajuza z Rasiejaj źbiŭ AMAP, da straty prytomnaści.

Na siońnia jašče try kryminalnyja spravy zaviedzienyja na maładafrontaŭcaŭ z Homielskaj vobłaści.

Maładafrontaŭcy zasłužyli pavahu i svaich siabroŭ, i praciŭnikaŭ svajoj hatoŭnaściu achviaravać ułasnaj svabodaj, zdaroŭjem i navat žyćciom u imia svaich ideałaŭ. Jany nadali časam zašmalcavanym paniaćciam «palityčnyja i kulturnyja pravy», «svaboda» i «kaštoŭnaści» kankretny košt: dva hady, paŭtara hoda, niapeŭnaść. Kožny moža sabie ŭjavić, što pieražyvaje 18-hadovy junak u noč pierad kryminalnym sudom.

Maładafrontaŭcy ŭnieśli i jašče adnu navinu ŭ hramadskaje žyćcio: mietadyčnyja represii suprać ich nie vyklikali žachu i zdranćvieńnia, a, naadvarot, uźnimali chvalu salidarnaści, što dakatvałasia da Niaśvižaŭ i Mahilovaŭ. Usio heta daje padstavu ličyć asobami hoda ŭ biełaruskaj palitycy mienavita ich.

Viartańnie hoda: Tadevuš Kandrusievič

Zmahar hoda: Siarhiej Siamionaŭ

Spartoviec hodu: Alaksandar Hleb

Nobieleŭski naminant ź biełarusaŭ: Stanisłaŭ Šuškievič

Čałaviek abaviazku: Lavon Barščeŭski

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2008 hoda ŭ Biełarusi — Viktar Hančarenka

Viktar Hančarenka

Biełarus, jon jaki? A taki jak Viktar Hančarenka — hruntoŭny, uzvažany, valavy. Spakojny, udumlivy, dyscyplinavany.

Chojnicki, mieležaŭski typaž hety Hančarenka. 31-hadovy trenier BATE naradziŭ novuju biełaruskuju lehiendu. Fantastyčny ŭźlot barysaŭskaj kamandy ŭ Lihu čempijonaŭ byŭ zasłuhaj unikalna maładoha (try hulcy kamandy starejšyja za jaho) treniera. Zasłužyŭ hodnaść čałavieka hodu ŭ Biełarusi. Hančarenka staŭ samym maładym trenieram u historyi Lihi čempijonaŭ.

Sychod hoda: Iryna Kazulina

Śpiavak hoda: Siarhiej Michałok

Abaroncy hoda: Alaksandr Halijeŭ, Marjana Simieška, Pavieł Sapiełka

Prezident hoda: Barak Abama

Dzicia hodu: Mikołka Łukašenka

Čałaviek 2009 hoda ŭ Biełarusi — Natałka Vasilevič i inšyja dabračyncy

Natałka Vasilevič čałaviek hoda

Uklučyŭšy televizar ci prahortvajučy naviny ŭ internecie, my čaściej za ŭsio bačym paviedamleńni pra terakty, technahiennyja i pryrodnyja katastrofy, mańjakaŭ i sieryjnych zabojcaŭ va ŭsich kutkach śvietu. Lik achviaraŭ idzie na tysiačy, i heta mała kaho kranaje. My sutykajemsia z paŭsiudnaj dehumanizacyjaj čałavieka. Jon ź intaresam budzie nazirać za žarściami vakoł źbićcia Bierłuskoni, a biady ŭłasnaha susieda nie pabačyć.

Tym nie mienš zastajucca ludzi, zdolnyja na sapraŭdnyja ŭčynki. Takija, jak sioleta ździejśniła Natalla Vasilevič i jejnyja siabry. Pračytaŭšy dopis błohierki Michalinki (Inhi Tatur) pra prablemy invalidaŭ‑vazočnikaŭ, Vasilevič pačała ŭ internecie zbor srodkaŭ na novuju elektryčnuju kalasku dla žančyny.

I za hod namahańniami, jak praviła, cyničnaj internet‑supolnaści ŭdałosia sabrać nieabchodnuju sumu. Heta realny prykład ludskaj samaarhanizacyi i spačuvańnia čałaviečaj biadzie. Prykład, jak možna zrabić žyćcio lepšym — niachaj i dla adnaho čałavieka. Takija «małyja spravy» macujuć vialikuju nacyju.

Dyrektar centra «Ekumiena», pravasłaŭnaja viernica Natalla Vasilevič nie pieršy hod dapamahaje Kobrynskamu dziciačamu domu. Taksama dziaŭčyna adnoj ź pieršych siarod vypusknikoŭ BDU pastaviła svoj podpis u abaronu adličanaj studentki BDU Taćciany Šapućki. Takija ŭčynki vyklikajuć pavahu.

Dabradziej hoda ŭ internecie: Ihar Machaniok

Śpiavak hoda: Alaksandr Rybak

Viazień hoda: Mikałaj Aŭtuchovič

Spartsmien hoda: Viktoryja Azaranka

Rekruty hoda: Ivan Šyła, Franak Viačorka, Źmicier Chviedaruk

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2010 hoda ŭ Biełarusi — Mikałaj Kazłoŭ

Čałaviek hoda Mikałaj Kazłoŭ

Padpałkoŭnik milicyi Mikałaj Kazłoŭ prademanstravaŭ asabistuju mužnaść i prystojnaść. Jašče ŭ 2008 hodzie jon aficyjna zafiksavaŭ ukidy biuleteniaŭ na adnym z vybarčych učastkaŭ u Minsku. Kazłova prasili adklikać hety rapart, zamiać spravu. Milicyjant prajaviŭ pryncypovaść.

Situacyja razhortvałasia tak, što ŭ apošni dzień daterminovaha hałasavańnia staršynia kamisii paprasiła ŭ Kazłova klučy ad amiaškańnia, dzie znachodziłasia skrynka. Kazłoŭ admoviŭsia, ale potym jamu pastupiŭ zvanok ad ułasnaha načalnika. Tym nie mienš, milicyjant napisaŭ rapart.

Jamu paabiacali, što spravu raskryjuć. Sioleta jon pierakanaŭsia, što nichto raskryvać hetaje złačynstva nie źbirajecca. Kazłoŭ źviarnuŭsia da žurnalistaŭ. Jarmošyna nazvała jahonyja pakazańni «staroj pravakacyjaj».

Kali Kazłoŭ ahučvaŭ hetyja źviestki, to jon nie šukaŭ ułasnaj vyhady. Jon pa-raniejšamu praciahvaje žyć u Biełarusi i nikudy źjazdžać nie źbirajecca. U vypadku suda jon hatovy dać pakazańni. Čałaviekam prosta ruchała ŭzmocnienaje pačućcio spraviadlivaści.

Učynak Kazłova staŭ prykładam dla inšych ludziej, što taksama byli śviedkami parušeńniaŭ zakona, ale nie advažvalisia pra ich zajavić. Hetak, były staršy śledčy žodzinskaj milicyi Andrej Pyžyk raskazaŭ, jak jaho prymušali sfalšavać kryminalnuju spravu suprać vieterana-afhanca, jaki staŭ lidaram apazicyi ŭ Žodzinie.

Palityk hoda: Mikałaj Aŭtuchovič

Haspadar hoda: Uładzimir Matusievič

Straty hoda: Aleh Biabienin, Lech Kačynski

Spartoviec hoda: Alaksiej Hryšyn

Režysior hoda: Andrej Kudzinienka 

Čałaviek 2011 hoda ŭ Biełarusi — Siarhiej Michałok

Siarhiej Michałok čałaviek hoda

Sioleta naš vybar paŭ na Siarhieja Michałka. Lidar hurtu «Lapis Trubiackoj» praź niekalki dzion paśla Płoščy «vykinuŭ» u internet pieśniu «Hraj». «Napiliś byki, skačuć pa krainie, topčuć ručniki kapytami ŭ hlinie», — śpiavaŭ Michałok. Mnohija pabačyli ŭ kampazicyi paraleli z tym momantam, kali štodnia adbyvalisia aryšty, pieratrusy, hvałt.

«Lapis Trubiackoj» pačynaŭ jak bałahanny hurt, nakiravany na rasijskuju aŭdytoryju. «Uviazu ciabie, uviazu ŭ Sočy», — śpiavaŭ puchły Michałok. Za apošniaje dziesiacihodździe lidar kamandy nie tolki nakačaŭ muskuły, ale i staŭ bližejšy da biełaruskaj rečaisnaści i movy.

U sakaviku «Lapis Trubiackoj» traplaje ŭ «čorny śpis» biełaruskich vykanaŭcaŭ. Ich pieśni zabaronienyja na radyjostancyjach i telekanałach. Michałok daje rezkija intervju, dzie nazyvaje Łukašenku «chłusam, złodziejem i nieprezidentam». Heta vyklikała skryhat u Hienieralnaj prakuratury, jakaja vyklikaje Michałka dla tłumačeńniaŭ vykazvańniaŭ na adras kiraŭnika krainy.

Pry kancy hoda «Lapis» zdymaje klip na kłasičny vierš Janki Kupały «Chto ty hetki?». Klip ź vializnym bieł-čyrvona-biełym ściaham pahladzieli na Jutubie ŭžo paŭmiljona razoŭ. Na svaich kancertach Michałok hukaje «Žyvie Biełaruś» i ŠOS. Pad sercam jon vybiŭ tatuiroŭku «Nie być skotam», a na nazie — Pahoniu. Papularny muzyka maje vialiki ŭpłyŭ na svaju aŭdytoryju.

Entuzijast hoda: stvaralnik sajta Prakapovi'č

Hieroi hoda: Mikita Lichavid, Andrej Sańnikaŭ, Mikałaj Statkievič dy inšyja

Słova hoda: ŠOS

Žurnalist hoda: Siarhiej Darafiejeŭ

Avans hoda: Siarhiej Rumas

Straty hoda: Vital Silicki, Rusłan Salej

Asudžanyja hoda: Kanavałaŭ i Kavaloŭ

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2012 hoda ŭ Biełarusi — Alaksiej Baciukoŭ, Źmicier Jackievič, Andrej Radkoŭ

Alaksiej Baciukoŭ, Andrej Radkoŭ, Źmicier Jackievič

Sioleta ludźmi hoda «Naša Niva» pryznała entuzijastaŭ, jakija viarnuli ŭ krainu Statut Vialikaha Kniastva Litoŭskaha. Ich zaklik ab viartańni histaryčnaj spadčyny na radzimu atrymaŭ šyroki rozhałas. Prostyja ludzi, biznesmieny, čynoŭniki adhuknulisia na prośbu ab dapamozie i pieravodzili hrošy, kab vykupić Statut. Na hetym kampanija nie spyniłasia, praciahvajučy pošuk inšych kulturnych artefaktaŭ, źviazanych ź Biełaruśsiu.

PADRABIAŹNIEJ

Dypłamat hoda: Stefan Eryksan

Cacka hoda: plušavy miadźviedzik

Fatohraf hoda: Anton Surapin

Hieroi hoda: Aleś Bialacki, Mikoła Statkievič i inšyja palitviaźni

Emihrant hoda: Andrej Sańnikaŭ

Žurnalist hoda: Andrej Pačobut

Ściahanosiec hoda: Nina Bahinskaja

Maci hoda: Luboŭ Kavalova

Spartsmienka hoda: Viktoryja Azaranka

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2013 hoda ŭ Biełarusi — biełaruskamoŭnyja dzieci

biełaruskija dzieci

My doŭha dumali, kaho ž nazvać čałaviekam hoda, abmiarkoŭvali niekalki dzion, dyskutavali, vyłučali ŭsio novych kandydataŭ. U adzin z momantaŭ prahučaŭ varyjant — nichto.

Sapraŭdy, 2013-y ŭ Biełarusi nie byŭ bahatym na jarkija padziei i ŭčynki. Čałaviekam hoda moh by stać palityk, jaki b atrymaŭ šyrokuju padtrymku ŭ hramadstvie, moh stać čynoŭnik, jaki b mieŭ śmiełaść vykazacca ab situacyi ŭ krainie i hramadstvie, moh stać litaratar, jaki b napisaŭ papularny raman, moh by stać navat Alaksandr Łukašenka, kali b advažyŭsia syści ŭ adstaŭku, dać darohu maładym! Čałaviekam hodam moh by stać…

Ale nie stali. Razam z tym, naminavać «nikoha» — heta ŭsio ž niapravilna, piesimistyčna, žyćcio nie zamierła, niešta navokał uvieś čas adbyvajecca. Chaj i nie ŭ nacyjanalnych, a bolš łakalnych miežach. U kniharni «Ŭ» ci nie kožny dzień prachodziać niejkija imprezy, ładziacca kancerty, vychodziać knihi, fanaty malujuć biełmoŭnyja baniery, navat palityčnyja akcyi (chaj i mlavyja), ale adbyvajucca. A samaje hałoŭnaje — ludzi znajomiacca, kachajuć adzin adnaho, naradžajuć dziaciej, hadujuć ich u biełaruskaj movie i biełaruskaj viery. U siońniašnich umovach heta źjava.

Hetyja šustryja małyja, što prychodziać na biełaruskamoŭnyja jalinki, vučacca ŭ biełaruskamoŭnych kłasach, asvojvajucca z kampjutarami ź pialušak — mienavita jany pakidajuć nadzieju, što hieroi jašče znojducca, što jany siarod nas. I nastupnyja hady buduć bolš bahatyja na nieardynarnych asob i prykmietnyja padziei.

Miecenat hoda: Pavieł Bierahovič

Muzyka hoda: Maks Korž

Hramadzianskaja čynnaść hoda: Kaciaryna Kibalčyč

Viasielle hoda: Źmicier Daškievič i Nasta Pałažanka

Spartoŭcy hoda: Hierasimienia, Tałaj, Radzivonaŭ i inšyja

Straty hoda: Viktar Ivaškievič, Michaś Čarniaŭski i stolki inšych…

Vydaviec hoda: Ihar Łohvinaŭ

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2014 hoda ŭ Biełarusi — Franak Viačorka i inšyja papularyzatary vyšyvanki

Franak Viačorka čałaviek hoda

Biełarusy adzieńniem padkreślivajuć ułasny nacyjanalny honar. Heta demanstratyŭny — u pramym i pieranosnym sensie słova — supraciŭ palitycy rusifikacyi. I tut stała jasna, što biełarusam być modna!

Franak Viačorka byŭ adnym z tych, chto prykłaŭ najbolš namahańniaŭ dla papularyzacyi nacyjanalnaha.

Hieroj hoda: Michaił Žyźnieŭski

Miecenat hoda: Viktar Babaryka

Piśmieńnik hoda: Viktar Marcinovič

Spartsmien hoda: Darja Domračava

Vunderkind hoda: Hienadź Karatkievič

Dysident hoda: Juryj Rubcoŭ

Pomnik hoda: Alhierd u Viciebsku

Raźvitańnie hoda: Ryhor Baradulin i Hienadź Buraŭkin

Słova hoda: krymnaš

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2015 hoda ŭ Biełarusi — Śviatłana Aleksijevič

Śviatłana Aleksijevič - čałaviek hoda

Upieršyniu biełaruska atrymała najbolš prestyžnuju ŭznaharodu ŭ litaraturnym śviecie — Nobieleŭskuju premiju. Tryumfatarkaj stała Śviatłana Aleksijevič. Jana nie pieršy hod fihuravała ŭ śpisach pretendentaŭ. Za hetyja hady my ŭbačyli imklivuju transfarmacyju Aleksijevič.

Jak i mnohija, Śviatłana Aleksijevič adčuvała siabie i ruskaj, i biełaruskaj. Było cikava bačyć, jak jana — jak i mnohija — z hadami stała adčuvać siabie najpierš biełaruskaj. I jaki honar byŭ dla ŭsioj krainy — u nas źjaviŭsia svoj Nobiel! I jak pryjemna było čuć: «Ja čałaviek biełaruskaha śvietu». Jaki jomisty i niečakany vyraz znajšła vialikaja piśmieńnica na svajoj pieršaj pres-kanfierencyi: «Biełaruski śviet».

Pieršuju pres-kanfierencyju — dla nas heta asabliva hanarova — jana praviała ŭ maleńkaj redakcyi «Našaj Nivy». My ciapier usim pakazvajem žoŭty fatel, u jakim siadzieła Aleksijevič tady — uvohule to kresła redaktara Jahora Marcinoviča.

Aleksijevič skazała, što ličyć svaimi nastaŭnikami Adamoviča i Bykava, tamu ŭ niejkaj stupieni hetaja premija i dla ich taksama. Vyratavańnie dla Biełarusi jana bačyć u paviartańni ŭ bok Jeŭrasajuza, ale nie vieryć, što Rasija adpuścić nas. «Ja b chacieła, kab Biełaruś była padobnaja kali nie da Skandynavii, heta ŭvohule mara, to chacia b da Prybałtyki».

Vajnu va Ukrainie jana adkryta nazyvaje rasijskaj ahresijaj, akupacyjaj. Za heta joj i dastałosia ŭ Rasii. Kožny tydzień u tamtejšych ŚMI na jaje vylivajuć tony brudu i paklopaŭ. Aleksijevič na heta adkazvaje, što hetaksama šalmavali Sałžanicyna i Pastarnaka. Ščaście, što, u adroźnieńnie ad tych, nie mohuć jaje dastać ciapier — ruki karotkija.

Biełaruskim uładam chapiła rozumu nie kanfrantavać ź piśmieńnicaj. Choć Łukašenka i nie abyšoŭsia biez pary krytyčnych strełaŭ, jany abrali taktyku tatalnaha ihnaravańnia. Aleksijevič niama. Jaje nie sustrakali ŭ aeraporcie, nie zaprašali na pryjomy. Navat devalvavanym, na žal, ordenam Skaryny, jaki ŭžo atrymlivali i žuk i žaba, nie ŭznaharodzili. Nu što ž…

Daloka nie kožnaja jeŭrapiejskaja nacyja maje svaich nobieleŭskich łaŭreataŭ. Niama ich u bałtyjskich narodaŭ, niama va ŭkraincaŭ, bałharaŭ, rumynaŭ. Dziŭna, ale nivodzin piśmieńnik z Hałandyi, Brazilii ci Arhienciny Nobiela nie atrymlivaŭ, a Biełaruś maje.

Zatoje prostyja ludzi adreahavali na Nobiel Aleksijevič vielmi pazityŭna. Biez usialakaj raznaradki źvierchu sotni ludziej pryjechali sustreć piśmieńnicu ŭ aeraport, kab prosta padaryć kvietki i skazać dziakuj.

Sychod hoda: Alaksandr Nadsan

Vyzvaleny hoda: Mikałaj Statkievič

Achviary hoda: Nadzieja Saŭčanka i Barys Niamcoŭ

Addaŭ žyćcio za bratoŭ: Aleś Čarkašyn

Kandydat hoda: Taćciana Karatkievič

Kłub hoda: «Krumkačy»

Viartaniec hoda: Aleś Michalevič

Muzyki hoda: «Krambambula»

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2016 hoda ŭ Biełarusi — Kaciaryna Siniuk

Jekatierina Siniuk

Kaciaryna i jaje partał raskryli kałasalny patencyjał salidarnaści i spahady ŭ biełaruskim hramadstvie. Dziakujučy joj — i jaje ŭmieńniu vykarystoŭvać novyja kampjutarnyja technałohii — dziasiatki tysiač ludziej pabačyli, jak šmat vakoł DOBRYCH LUDZIEJ. Jana pakazała, što być dobrym — pa-raniejšamu prestyžna. Dapamahać słabym — modna. A ŭdałosia joj toje zrabić, bo jana prapanavała ludziam sposab, jak LOHKA I CHUTKA dapamahčy.

Ale ŭ vypadku Siniuk važna i inšaje. Jana nie prosta dapamahaje kankretnym ludziam. Jana dapamahaje tym, chto, u svaju čarhu, dapamahaje paśla dziasiatkam inšych. Naprykład, jana sabrała hrošaj dla invalida, jaki navučaje inšych invalidaŭ pracavać na kampjutary — i nie prosta pracavać, a zarablać na kampjutary.

Siniuk taksama pakazvaje, jak mnoha mohuć zrabić ludzi biez dapamohi dziaržavy, sami, dla siabie i dla inšych. «Imiony» bačać siabie paŭnavartasnym hramadskim ŚMI. Kamandzie ŭdałosia sabrać bolš za 40 tysiač rubloŭ na paŭhadavuju dziejnaść redakcyi i bolš za 128 tysiač rubloŭ — na dapamohu 11 prajektam.

Naprykład, niadaŭna časopis pakazaŭ dziaciej-invalidaŭ z asablivaściami psichafizičnaha raźvićcia minskaha doma-internata. Praź niapravilnaje charčavańnie jany važyli nienaturalna mała: 13-hadovy Vadzim — 13,8 kiłahrama, 19-hadovy Mikita — 13,8 kiłahrama, 27-hadovy Arciom — 17,5 kiłahrama. Prykładna 50 dziaciej internata mieli patrebu ŭ śpiecyjalnym enteralnym charčavańni, dziakujučy jakomu jany b mahli nabrać vahu. «Imiony» aktyvizavali zbor srodkaŭ i patrebnuju sumu, 62 960 rubloŭ, sabrali ŭ rekordna karotkija terminy.

Časopis biarecca za samyja roznyja sacyjalnyja prablemy, voś tolki niekatoryja zahałoŭki: «18 hadoŭ na zavodzie, zarobak — 62 rubli. Historyja nieviduščaha mužčyny, jaki niasie ludziam śviatło», «Tajnaje žyćcio Anisy. Jak supracoŭnica banka ź Minska lečyć biazdomnych žyvioł na zakinutym zavodzie», «Jak chłopiec z paralizavanymi rukami i nahami zarablaje na žyćcio»…

Hierojami materyjałaŭ časopisa stanoviacca ludzi ź niaprostymi losami, jakija nie zdajucca i kožny dzień zmahajucca za svajo ščaście. Imi možna natchniacca, u ich možna vučycca mužnaści i čałaviečnaści.

Palityk hoda: Źmicier Daškievič

Muzyka hoda: Lavon Volski

Błohier hoda: Eduard Palčys

Hramadski aktyvist hoda: Andrej Kim

Spartoviec hoda: Uładzisłaŭ Hančaroŭ

Deputatki hoda: Kanapackaja i Anisim

Samaje rezanansnaje zabojstva hoda: Pavieł Šaramiet

«Viaźni» hoda: Čyž i Japryncaŭ

Startap hoda: MSQRD

Miljarder hoda: Viktar Kisły

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2017 hoda ŭ Biełarusi — Pavieł Kałaŭr

Pavieł Kałaur

Vybar hetaha hoda — nie zvyčajny. Zvyčajna pra čynoŭnikaŭ uspaminajuć, kali treba paviesić adkaznaść za niaŭdačy. Pravały kidajucca ŭ vočy, a voś pośpiechi, narmalnaść — jany časta niezaŭvažnyja. Tak chutka my zvyklisia i sa stabilnaściu finansaŭ. Čas idzie, a našy hrošy kaštujuć stolki ž, kolki kaštavali. Dva hady nazad skieptyki prahnazavali, što manietki chutka stanuć nikomu nie patrebnyja. Ažno nie — za dalar jak davali dva rubli, tak i dajuć.

Upieršyniu za ŭsie hady niezaležnaści inflacyja składaje ŭsiaho 6%. Staŭka pa rublovych kredytach apuściłasia nižej za 10%. Stabilnaść valuty viartaje ludziam bazavy davier da dziaržavy.

Pry Kałaŭru była vypracavana prahrama hrašova-kredytnaj palityki pry abmiežavanym pavyšeńni hrašovaj masy — kažučy pa-prostamu, ustanoŭleny limit na druk hrošaj. Za 11 miesiacaŭ 2017 hoda, naprykład, rost šyrokaj hrašovaj masy ŭ ekanomicy skłaŭ kala 8%, chacia raniej byvała i pa 100%, i pa 200%.

Staŭka refinansavańnia ŭ 2017-m panižałasia 8 razoŭ i ciapier składaje 11% proci 25% u 2015 hodzie. U pravilnaści takoj palityki Kałaŭr pierakanaŭ Alaksandra Łukašenku.

PADRABIAŹNIEJ

Sumleńnie hoda: Nina Šydłoŭskaja

Kulturtrehier hoda: Andrej Kim

Zmahar hoda: Źmicier Daškievič

Piśmieńnik hoda: Źmicier Bartosik

Miem hoda: Viejšnoryja

Muzyki hoda: Naviband

Šarahoviec hoda: Alaksandr Koržyč

PADRABIAŹNIEJ

Čałaviek 2018 hoda ŭ Biełarusi — Maryna Zołatava

Maryna Zołatava - čałaviek hoda

Śfiera dziejnaści — ŚMI

U XXI stahodździ infarmacyjnaja biaśpieka krainy značyć nie mienš za vajskovuju. Taksičnaja prapahanda rasijskaha telebačańnia ŭ toj ci inšaj stupieni ŭździejničaje na rozumy sotniaŭ tysiač biełarusaŭ, prasoŭvajučy idei «ruskaha śvietu», i dziaržaŭnyja telekanały mała što mohuć supraćpastavić joj. U takoj situacyi na piaredni płan vychodziać niezaležnyja biełaruskija internet-resursy, jakija prapanujuć hramadstvu svoj paradak dnia. Najbujniejšaje siarod nacyjanalnych miedyja — Tut.by. Kožny budni dzień na jaho zachodziać kala 1,3 miljona čałaviek. Pośpiech Tut.by składajecca z mnostva faktaraŭ, ale adzin ź ich nieasprečny — prafiesijanalizm redakcyi na čale z Marynaj Zołatavaj.

Sioleta jaje pracu «acanili» jašče i kankurenty ź dziaržaŭnych vydańniaŭ. U situacyi, kali za kratami nie zastałosia palityčnych apanientaŭ režymu, hałoŭnaj cellu była abrana mienavita Zołatava.

Absurdnaja «sprava BiełTA» ź pieratrusami i źniavoleńniem žurnalistaŭ i redaktaraŭ niezaležnych ŚMI vyklikała zachapleńnie rasijskich impierskich resursaŭ. «Začystka nieabanderaŭskich ŚMI ŭ respublicy», — u ekstazie pisali jany.

«Sprava BiełTA» ŭdaryła pa dziasiatku žurnalistaŭ, ale ŭ vyniku abvinavačanaj zastałasia tolki Maryna Zołatava. Ci nie dla taho, kab zastrašyć i niejtralizavać mienavita jaje, prydumlałasia hetaja chitraja kryminalnaja sprava?

PADRABIAŹNIEJ

Arhanizatar hoda: Pavieł Biełavus

Inicyjatyva hoda: Hleb Łabadzienka

Zmahary hoda: Pavieł Sieviaryniec, Hanna Šapućka i inšyja abaroncy Kurapataŭ

Piśmieńnik hoda: Uładzimir Arłoŭ

Muzyki hoda: Nizkiz

Sychody hoda: Kulinkovič, Aniempadystaŭ, Lipaj, Kapski

Spartsmienka hoda: Aryna Sabalenka

Клас
Панылы сорам
Ха-ха
Ого
Сумна
Абуральна

Chočaš padzialicca važnaj infarmacyjaj ananimna i kanfidencyjna?