gallium germanium rare earth minerals hallij hiermanij riedkoziemielnyje minierały

Płaścina z aksidu haliju dyjamietram dźvie cali (50,8 mm) u Mižnarodnym centry navuki i inavacyj Čžeczianskaha ŭniviersiteta ŭ Chančžou, Kitaj. Uviečary 3 lipienia 2023 hoda Ministerstva handlu i Hałoŭnaje mytnaje ŭpraŭleńnie apublikavali abjavu ab uviadzieńni ekspartnaha kantrolu tavaraŭ, źviazanych z halijem i hiermanijem. CFOTO / Future Publishing praz Getty Images

Kitaj uvodzić ekspartnyja abmiežavańni na dva karysnyja vykapni, jakija vykarystoŭvajucca dla vytvorčaści paŭpravadnikoŭ, rakietnych sistem i soniečnych batarej.

Mietały halij i hiermanij, a taksama bolš za try dziasiatki rodnasnych elemientaŭ trapiać pad ekspartny kantrol z 1 žniŭnia, jak zajaviła ŭ paniadziełak Ministerstva handlu Kitaja. U zajavie havorycca pra abaronu nacyjanalnaj biaśpieki i intaresaŭ.

Ekśpierty miarkujuć, što hetaje rašeńnie — demanstracyja siły napiaredadni ekanamičnych pieramoŭ sa Złučanymi Štatami, jakija ŭsio čaściej ustaloŭvajuć handlovyja praviły dla dasiahnieńnia technałahičnych pieravah, jak piša Wall Street Journal.

Čamu hetyja mietały takija važnyja

I halij, i hiermanij uvachodziać u lik 50 minierałaŭ, jakija Hieałahičnaja słužba ZŠA ličyć «krytyčnymi», to-bok jany nieabchodnyja dla ekanamičnaj abo nacyjanalnaj biaśpieki ZŠA i łancužok ich pastavak uraźlivy da zbojaŭ.

Hiermanij, bliskučy šaravata-bieły mietał, časta vykarystoŭvajecca ŭ vytvorčaści vałakonna-aptyčnych sistem i soniečnych batarej, u tym liku tych, jakija vykarystoŭvajucca dla pieradačy enierhii z kosmasu.

Halij, pry pakajovaj tempieratury miakki sierabrysty mietał, — klučavy kampanient asabliva zapatrabavanych siońnia paŭpravadnikoŭ, jakija vykarystoŭvajucca ŭ zaradnych pryładach dla telefonaŭ i elektryčnym transparcie, u kamiercyjnych i vajskovych prahramach, jakija ciapier chutka raźvivajucca.

Tak vyhladaje mietaličny halij. Fota Wikimedia Commons

Tak vyhladaje mietaličny halij. Fota Wikimedia Commons

Pavodle infarmacyi brytanskaha centra UK Critical Minerals Intelligence Centre, na Kitaj prypadaje kala 94 pracentaŭ suśvietnaj vytvorčaści haliju.

Ekanamičnaje supraćstajańnie Kitaja i ZŠA

U kastryčniku Złučanyja Štaty prypynili ekspart u Kitaj abstalavańnia, jakoje vykarystoŭvajecca dla vytvorčaści bolš technična daskanałych paŭpravadnikoŭ, i zaklikali svaich sajuźnikaŭ, takich, jak Paŭdniovaja Kareja i Niderłandy, zrabić toje ž samaje. Administracyja Bajdena taksama ŭskładniła dla Kitaja kuplu litahrafičnych mašyn, nieabchodnych dla vytvorčaści vysokapradukcyjnych čypaŭ.

Niadaŭna kitajskija vytvorcy i pastaŭščyki čypaŭ, jakija sabralisia ŭ Šanchai na halinovaje mierapryjemstva, pačuli, što administracyja Bajdena razhladaje novyja abmiežavańni na ekspart čypaŭ štučnaha intelektu ŭ Kitaj.

Tamu ŭ ciapierašnim rašeńni Kitaja halinovyja analityki bačać całkam pradkazalny adkaz.

«Kali vy nie adpravicie vysokatechnałahičnyja čypy ŭ Kitaj, Kitaj adkaža tym, što nie adpravić vam elemienty, nieabchodnyja dla vyrabu hetych čypaŭ», — cytuje WSJ słovy Alistera Niła, adnaho z kiraŭnikoŭ mižnarodnaj arhanizacyi Critical Mineral Institute, jaki maje vialiki dośvied pracy ŭ mietałurhičnaj pramysłovaści Kitaja.

ZŠA, sa svajho boku, aścierahajucca, što Kitaj moža vykarystoŭvać amierykanskija mikračypy ŭ vajennych metach.

Sproby damovicca?

Kitajska-amierykanskaje supiernictva ŭsio čaściej źviazanaje z ekspartnymi abmiežavańniami, skiravanymi na zapavoleńnie raźvićcia vysokatechnałahičnych halin inšaj krainy, jak padsumoŭvajuć analityki.

Abodva baki vytłumačvajuć taki kantrol «pytańniami nacyjanalnaj biaśpieki». Adnak handlovyja skarhi na takija dziejańni stali padstavaj dla adnaŭleńnia pieramoŭ na vysokim uzroŭni. Tak, u minułym miesiacy KNR naviedaŭ dziažsakratar ZŠA Entani Blinkien — upieršyniu za piać hadoŭ. 

U kancy hetaha tydnia Kitaj maje naviedać ministarka finansaŭ ZŠA Džaniet Jelen. Napružanaść u śfiery handlu, technałohij i Tajvania padachvočvaje abiedźvie krainy pierahledzieć kamiercyjnyja i inviestycyjnyja suviazi, jakija dziesiacihodździami vyznačali ich adnosiny.

Padstavaj dla pieramoŭ jość i taja akaličnaść, što, jak papiaredziŭ Mižnarodny valutny fond, moža adbycca «frahmientacyja» suśvietnaj ekanomiki na dva błoki. A heta zamarudzić hłabalny rost.

Kali i biez taho napružanyja adnosiny pahoršajuć, aficyjnyja asoby ZŠA aścierahajucca, što Kitaj moža pierakryć dostup da klučavych tavaraŭ, takich, jak kampanienty dla akumulataraŭ elektramabilaŭ.

U Piekinie aficyjnyja asoby krytykujuć kantrol nad technałohijami ZŠA jak sprobu strymać ekanamičnaje raźvićcio Kitaja.

Bajden nazvaŭ Si Czińpina dyktataram praź dzień paśla vizitu dziaržsakratara ŭ Piekin

Kitaj paabiacaŭ ZŠA nie davać zbroi Rasii — CNN

Kitaj choča, kab štučny intelekt adlustroŭvaŭ asnoŭnyja kaštoŭnaści sacyjalizmu 

Клас
4
Панылы сорам
5
Ха-ха
2
Ого
4
Сумна
7
Абуральна
30